Saha Betonu

Saha betonu döküm aşamaları

Saha betonunu ayakta tutan, üstte görünen yüzeyden çok altındaki katmanlardır. Döküm şu sırayla ilerler:

• Zemin etüdü: Toprak cinsi, yeraltı suyu ve taşınacak yük belirlenir; beton kalınlığı ve donatı buna göre hesaplanır.
• Kazı ve dolgu: Bitkisel toprak alınır, gerekiyorsa uygun malzemeyle dolgu yapılır.
• Stabilize ve sıkıştırma: Stabilize katmanlar hâlinde serilir ve silindirle sıkıştırılır. Bu adımın zayıf kalması ileride çökme ve çatlağın en sık sebebidir.
• Nem bariyeri: Kapalı alanlarda zeminden gelecek neme karşı naylon ya da membran serilir.
• Kalıp, kot ve donatı: Kalıplar kurulur, kotlar alınır; hasır çelik ya da hesaplanan donatı paspayı takozlarıyla yerleştirilir.
• Döküm ve sıkıştırma: Beton dökülür, vibratörle sıkıştırılır, mastar ya da lazerli makineyle kotuna getirilir.
• Perdah, derz ve kür: Yüzey perdahlanır, derzler zamanında kesilir ve beton kür edilir.

Derz kesimi ve kür neden ihmal edilmemeli?

Beton sertleşirken içindeki suyun bir kısmı buharlaşır ve hacmi bir miktar küçülür. Bu büzülme engellenemez; yapılabilecek şey çatlağın nerede oluşacağını kontrol etmektir. Derzler bu yüzden kesilir: beton, zayıflatılmış bu çizgilerden çatlar ve yüzeyin geri kalanı düzgün kalır.

Derz kesimi geç kalırsa beton derzi beklemeden rastgele yerlerden çatlar; çok erken kesilirse kenarlarda agrega kopar. Derz aralığı beton kalınlığına ve alanın şekline göre planlanır, kolon ve köşe çevreleri ayrıca ele alınır.

Kür ise betonun ilk günlerde suyunu hızla kaybetmesini önler. Kür malzemesi püskürtmek, yüzeyi örtmek ya da nemli tutmak; yüzeyin daha sert, daha az çatlaklı ve tozumaya daha dirençli olmasını sağlar. Sıcak ve rüzgârlı havada kürsüz bırakılan beton kısa sürede kılcal çatlaklarla dolar.